Skip to content

De vierdaagse werkweek: nog geen oplossing voor burn-outs


By Esther Segers, Senior Business Development Manager bij Alight Solutions
Share

Al jaren ontfermd de HR-sector zich over burn-outs en de remedie ervan. Telkens worden nieuwe manieren van werken bedacht: flexibele werktijden, extra vrije dagen of andere benefits, zoals mindfulnessprogramma’s. Ook steeds meer bedrijven stappen over naar de vierdaagse werkweek. In februari werd bekendgemaakt dat onze zuiderburen de mogelijkheid krijgen tot een vierdaagse werkweek zonder salarisverlies. Maar is de vierdaagse werkweek wel nieuw? En werkt het écht?

Fulltime werken niet in trek

Kijkend naar het aantal burn-outs en stress die mensen ervaren in het combineren van werk en privéleven, is het begrijpelijk dat (met name) Generatie X en Y een sterke behoefte heeft aan meer vrije tijd en onthaasting. Fulltime werken is dan ook niet in trek bij deze generaties. Ze willen naast werk ook genoeg ruimte hebben om zich te focussen op bijvoorbeeld sport en hobby’s. Vier dagen werken is ook eigenlijk niets nieuws in Nederland. Met 4,5 miljoen parttimers behoort Nederland al tot de koplopers van de vierdaags werkweek. Toch zien we geen sterke daling in de cijfers van burn-outs en is er nog steeds een sterke behoefte aan meer vrije tijd.

De vierdaagse werkweek

Evenveel werk in minder dagen

Hoewel we wel minder willen werken, willen we niet minder verdienen. Starters kunnen nu al bijna geen hypotheek afsluiten en met de huidige inflatie wordt het leven alleen maar duurder. Daarnaast leven we in een 24-uurseconomie, waarbij wordt verwacht dat bijna alle bedrijvigheid dag en nacht doorgaat. Klanten verwachten dat er vijf dagen per week iemand is om hen te woord te staan of te helpen.

Als we dan toch besluiten om minder te werken, proppen we vaak vijf werkdagen in vier. En dat gaat natuurlijk niet goed. In een kortere werkweek moet je dan net zoveel werk verzetten. Hierdoor ga je uiteindelijk ook haasten, waardoor je weer extra tijd nodig hebt om bij te komen van je werkweek. Hierdoor verdwijnt ook de ‘chit-chat’ met collega’s, wat juist bijdraagt aan betere mentale gezondheid en goede werksfeer.

 

Meer stressbeleving

De huidige maatschappij is daarom simpelweg nog niet klaar voor een collectieve vierdaagse werkweek. De werkdruk is bij veel bedrijven nog te hoog om een dag in de week in te leveren. Op dit moment zal het dus nog niet leiden tot minder stressbeleving, maar misschien juist meer. Eerst moet de 24-uurseconomie worden aangepakt en dan pas kunnen werktijden daarop worden afgestemd. Dit betekent niet dat we in de toekomst nooit klaar zullen zijn voor een vierdaagse werkweek. De geschiedenis bewijst namelijk dat het mogelijk is: pas sinds 1961 werd landelijk de vijfdaagse werkweek ingevoerd. Hiervoor werkten mensen minimaal 48 uur per week en werden zaterdagen nog niet als collectief vrij beschouwd. Het is dus in principe mogelijk om naar een vierdaagse werkweek te gaan, maar op dit moment is de maatschappij daar nog niet klaar voor. Pas als we de vraag en het verwachtingspatroon aanpassen, kan de collectieve kortere werkweek ingesteld worden. 

Wees bewust van het welzijn van medewerkers

Tot die tijd moeten we kijken naar andere opties om stress- en burn-outklachten aan te pakken. Het feit blijft dat minder werken positief uitpakt, zeker wanneer het niet ten koste gaat van het salaris. Hierbij is individuele flexibiliteit noodzakelijk. Het is belangrijk dat werk goed aansluit op de (financiële) situatie en werk-privébalans. Denk hierbij aan de reistijd, het aantal uren en dagen. 

Nederland nog niet klaar voor vierdaagse werkweek

Per werknemer zal de situatie verschillen. De één woont misschien verder van kantoor en heeft bijvoorbeeld behoefte om vaker vanuit thuis te werken. De ander heeft misschien een erg druk privéleven met zorg voor het gezin en mantelzorg voor ouders waar je rekening mee kunt houden.

Er is daarom ook niet maar één unieke oplossing. Het actief controleren van de employee wellbeing, ook wel de Employee Wellbeing Awareness (EWA), is een stap in de goede richting. Door bewust om te gaan met je personeel en proactief en coachend het gesprek te voeren met je mensen kom je erachter hoe mensen zich voelen, of ze druk ervaren, waar ze last van hebben of waar ze juist heel gelukkig van worden. Is het moeilijk om dit soort feedback los te krijgen van je medewerkers? Ontwikkel dan signaalkaarten en gesprekshandreikingen die kunnen helpen bij het signaleren van mentale problemen en het zoeken naar eventuele oplossingen samen.

Werktijden die zijn afgestemd op het privéleven is nog maar één van de knoppen waar je als werkgever aan kunt draaien om verzuim te voorkomen. Anno 2022 zouden medewerkers individuele ruimte moeten hebben om persoonlijke arbeidsvoorwaarden in te stellen, zowel in tijd als in geld. Individuele keuzes moeten daarom standaard kunnen worden gefaciliteerd door je bedrijf.


Esther Segers 

 esther.segers@alight.com

Senior Business Development Manager bij Alight Solutions

Related reads


Wees niet bang voor vaste contracten: bind medewerkers aan je bedrijf

De voordelen van een vast contract wegen ruimschoots op tegen de nadelen.

De menselijke gevolgen van payroll-fouten

Inzichten uit exclusieve rapportage van Alight onthullen de noodzaak van een moderne payroll-infrastructuur om de impact van payroll-fouten voor werknemers te voorkomen.

Hoe kan data de rol van finance in het bedrijfsleven verbeteren, ondanks veeleisende tijden?

Finance staat onder druk om tastbare bedrijfswaarde te leveren. Data (correct gebruiken) brengen een bedrijf volledig nieuwe inzichten en bieden een echt concurrentievoordeel.